Ile drzew potrzeba, żeby łąka, las i boisko sportowe zaczęły ze sobą sąsiadować w zgodzie? W okolicach Słomianej koło Stalowej Woli odpowiedź brzmi: 250 – tyle sadzonek lipy drobnolistnej trafiło do ziemi 15 kwietnia dzięki współpracy z firmą Superior Poland Europe.
Zielone otoczenie dla społeczności Słomianej
Teren wokół boiska sportowego w Słomianej to miejsce, które na co dzień służy lokalnej społeczności – dzieciom i dorosłym korzystającym z zajęć sportowych, spacerowiczom, a czasem po prostu mieszkańcom szukającym kawałka zieleni blisko domu. Otoczenie samo w sobie jest wyjątkowe, bo dookoła rozciągają się łąki i lasy, dzięki czemu okolica ma już naturalnie wiejski, zielony charakter.
Zorganizowaliśmy tam akcję sadzenia drzew wspólnie z zespołem Superior Poland Europe – spółką działającą w Stalowej Woli, powiązaną z grupą Superior Industries, znaną z produkcji komponentów motoryzacyjnych. Firma należy do sektora przemysłowego, dlatego zaangażowanie w lokalną inicjatywę ekologiczną miało dla niej szczególne znaczenie jako sposób na oddanie czegoś środowisku naturalnemu w regionie, w którym prowadzi działalność.
Stalowa Wola to miasto, które od samego początku wiąże się z przemysłem – powstało w latach 30. XX wieku jako element Centralnego Okręgu Przemysłowego, wokół tworzonych wówczas Zakładów Południowych, z których wywodzi się działająca do dziś Huta Stalowa Wola. To właśnie w takich, mocno uprzemysłowionych ośrodkach, tereny zielone wokół obiektów sportowych i rekreacyjnych zyskują szczególne znaczenie – dają mieszkankom i mieszkańcom miejsce, w którym na co dzień mogą oddalić się choć trochę od przemysłowego krajobrazu miasta.
Naszym celem było wzmocnienie zieleni wokół obiektu sportowego tak, by wpisała się w istniejący krajobraz, a nie z nim kontrastowała. Sąsiedztwo łąk i lasów sprawiło, że wybór gatunku i skali nasadzenia był stosunkowo prosty – drzewa miały wyglądać tak, jakby rosły tam od zawsze.
250 lip drobnolistnych na start
Do gruntu trafiło 250 sadzonek lipy drobnolistnej – gatunku, który od wieków towarzyszy polskiemu krajobrazowi wiejskiemu i miejskiemu. Lipy posadzono na terenie otaczającym boisko, tak by z czasem utworzyły zieloną otulinę wokół obiektu sportowego.
Wybór skali nasadzenia – 250 drzew w jednym miejscu – oznacza, że efekt będzie widoczny nie za kilka lat, lecz w perspektywie całych dekad. Lipy rosną wolno, ale żyją bardzo długo, więc drzewka posadzone 15 kwietnia mają szansę towarzyszyć niejednemu pokoleniu mieszkańców Słomianej.
Ponieważ okolicę tworzą już łąki i lasy, nowe nasadzenie nie wprowadza obcego elementu do krajobrazu, tylko go dopełnia. Z czasem pas młodych lip przy boisku będzie wyglądał jak naturalne przedłużenie sąsiadujących zadrzewień, a nie jak sztucznie dosadzona zieleń.
Sadzenie w dobrym tempie i w dobrych nastrojach
Grupa, która przyjechała sadzić drzewa, od pierwszych minut pokazała, że najlepiej pracuje się wtedy, gdy przy okazji można się dobrze bawić. Uczestnicy i uczestniczki żartowali między sobą przez większość akcji, co nie przeszkodziło im jednak w tempie pracy – wszystkie 250 sadzonek trafiło do ziemi w ekspresowym tempie.
Nie napotkaliśmy przy tym żadnych problemów – ani z gruntem, ani z organizacją, ani z samym sadzeniem. Taki przebieg wydarzenia to zwykle efekt dobrego przygotowania terenu z wyprzedzeniem oraz zaangażowania grupy, która od początku podeszła do zadania z entuzjazmem.
Dobra atmosfera podczas sadzenia drzew ma znaczenie wykraczające poza sam dzień akcji. Osoby biorące udział w wolontariatach pracowniczych chętniej wracają do kolejnych inicjatyw, gdy pierwsze doświadczenie kojarzy się z dobrą zabawą, a nie z ciężką, monotonną pracą fizyczną. Śmiech i luźna atmosfera nie przeszkodziły w tym, by wszystkie sadzonki trafiły do ziemi jeszcze przed końcem dnia.
Dla firm produkcyjnych, takich jak Superior Poland Europe, wolontariat pracowniczy o charakterze ekologicznym staje się coraz częściej stałym elementem strategii odpowiedzialności biznesu. Kilka godzin spędzonych razem przy sadzeniu drzew integruje zespół zupełnie inaczej niż spotkanie w biurze czy hali produkcyjnej, a przy tym zostawia po sobie coś, co można później odwiedzić i pokazać rodzinie czy znajomym – konkretne drzewo albo cały ich rząd, posadzony wspólnymi rękami jednego kwietniowego dnia.
Dlaczego akurat lipa drobnolistna?
Lipa drobnolistna (Tilia cordata) to jeden z najbardziej rozpoznawalnych gatunków rodzimych w Polsce – rośnie tu od tysięcy lat i jest głęboko zakorzeniona w krajobrazie, języku oraz kulturze, o czym świadczą chociażby liczne miejscowości noszące w nazwie słowo „lipa” czy „Lipno”.
Z ekologicznego punktu widzenia lipa ma kilka istotnych zalet. Jej kwiaty, pojawiające się zwykle w czerwcu i lipcu, są jednym z najważniejszych źródeł nektaru dla pszczół miodnych i dzikich zapylaczy w tej części roku, kiedy inne rośliny miododajne już przekwitły. Jedno dorosłe drzewo potrafi wykarmić znaczną liczbę owadów zapylających przez kilka tygodni kwitnienia.
Lipy są też wyjątkowo długowieczne – w Polsce rosną okazy liczące kilkaset lat, a niektóre z najstarszych przekraczają nawet tysiąc. Drzewa posadzone przy boisku w Słomianej mają więc realną szansę towarzyszyć nie tylko obecnym, ale i przyszłym pokoleniom mieszkańców.
Do tego lipa dobrze radzi sobie w warunkach zanieczyszczonego powietrza i zagęszczonej gleby, co czyni ją gatunkiem odpornym nawet w sąsiedztwie terenów przemysłowych, a jej rozbudowany system korzeniowy pomaga stabilizować glebę i ograniczać erozję – co ma znaczenie zwłaszcza na terenie otwartym, jakim jest okolica boiska.
Nasadzenie w takim miejscu ma jeszcze jedno znaczenie – łączy ze sobą fragmenty krajobrazu, które dotąd sąsiadowały ze sobą bez wyraźnego przejścia. Pas młodych lip między boiskiem a otaczającymi je łąkami i lasami może z czasem działać jak niewielki korytarz ekologiczny, ułatwiający przemieszczanie się owadów i drobnych zwierząt między poszczególnymi siedliskami. Drzewa pochłaniają też dwutlenek węgla i pyły zawieszone, a latem obniżają temperaturę powietrza w swoim najbliższym otoczeniu, co przy otwartym, nasłonecznionym terenie wokół boiska ma realne znaczenie dla komfortu osób z niego korzystających.
Zaproście nas do swojej okolicy
Akcje takie jak ta w Słomianej pokazują, że jeden dzień wspólnej pracy potrafi trwale zmienić najbliższe otoczenie. Jeśli Wasza firma szuka sposobu na zorganizowanie wolontariatu pracowniczego lub chcecie zazielenić konkretne miejsce w swojej okolicy, chętnie pomożemy zaplanować i przeprowadzić podobne sadzenie – od wyboru gatunków, przez logistykę, po sam dzień akcji.
Co zyskuje Słomiana
Efekt akcji z 15 kwietnia będzie rósł dosłownie z roku na rok. Już teraz przy boisku w Słomianej rośnie 250 młodych lip, które z czasem utworzą zieloną otulinę wokół obiektu sportowego, dołączając do istniejących już łąk i lasów w tej okolicy.
Dla lokalnej społeczności oznacza to więcej cienia w upalne dni, ładniejsze otoczenie miejsca, w którym dzieci grają w piłkę, oraz kolejny fragment zieleni łączący teren sportowy z otaczającym go krajobrazem. Dla zapylaczy i innych mieszkańców okolicznych łąk i lasów to natomiast nowe źródło pożywienia i schronienia, które pojawi się, gdy drzewa dorosną.
Dziękujemy zespołowi Superior Poland Europe za zaangażowanie, dobrą energię i sprawną pracę podczas sadzenia. Mamy nadzieję, że lipy przy boisku w Słomianej będą rosły przez dekady, przypominając, że nawet jeden dzień wspólnej pracy potrafi zmienić krajobraz na bardzo długo.
Kolejne sezony pokażą, jak bardzo zmieni się to miejsce. Wiosną lipy będą się zazieleniać razem z otaczającymi je łąkami, latem dadzą pierwszy, choć jeszcze niewielki cień, a jesienią ich liście dołączą do tych spadających z pobliskich lasów. Za kilkanaście lat rząd 250 lip przy boisku w Słomianej może stać się jednym z bardziej charakterystycznych elementów tej części okolic Stalowej Woli – i dobrym punktem odniesienia, gdy będziemy planować kolejne wspólne nasadzenia.
